Her bileşik sayı, asal sayılardan yapılmış bir “şifre” taşır: 60 = 2 × 2 × 3 × 5. Hangi yoldan başlarsak başlayalım bu şifre hep aynı çıkar! Çarpan ağacı ve bölen merdiveniyle bir doğal sayıyı asal çarpanlarına ayırmayı ve sayı ile asal çarpanları arasındaki ilişkiyi keşfediyoruz.
Asal sayıları ve çarpanları hatırlayalım.
28’i iki sayının çarpımı olarak yaz: 28 = 2 × 14. 2 asal; dalı burada biter. 14 asal değil; onu da ayır: 14 = 2 × 7. Bütün dalların ucunda asal sayılar kalınca ağaç tamamlanır.
36’nın çarpanları 1, 2, 3, 4, 6, 9, 12, 18, 36’dır. Bunlardan hangileri asal çarpandır?
Bir sayı seç ve ilk ayrımı sen yap. Farklı ilk ayrımlarla ağaç farklı görünse de dalların ucundaki asallar hep aynı mı?
Sayıyı bölünebildiği en küçük asal sayıya böl, bölümü alta yaz. Bölüm 1 olana kadar devam et. Sağ sütunda asal çarpanlar sıralanır.
Asal çarpanları ekleyerek bir sayı kur. Sayının bütün çarpanları da asal çarpanlardan oluşur!
Asal çarpanlarına ayrılmış hâli 2 × 3 × 3 × 5 olan sayı kaçtır? 9 bu sayının çarpanı mıdır?
Sayının asal çarpanlarına ayrılmış biçimini bul.
Asal çarpanlardan sayıyı bul.
Önce kendi cevabını defterine yaz, sonra “Çözümü gör” düğmesiyle karşılaştır.
Bir oyuncak fabrikası 210 küpü, her biri eşit sayıda küp içeren kutulara koyuyor. Kutu başına düşen küp sayısı bir asal sayıdır. Kaç farklı seçenek vardır?
Alanı 2 × 2 × 3 × 3 m² olan kare bahçenin bir kenarı kaç metredir?
Bir sayının asal çarpanları yalnızca 2 ve 5’tir. Sayı 30 ile 60 arasındaysa kaç olabilir?
2 024 yılının en büyük asal çarpanı kaçtır?
Arkadaşlarımızın düşüncelerinde bir hata var. Kartın üstüne tıkla ve doğrusunu gör.
10 soruluk kısa test. Her soruda yalnızca bir doğru cevap var.
Doğum gününü (örneğin 1 704 = 17 Nisan) ve okul numaranı asal çarpanlarına ayır. Arkadaşınla şifrelerinizi değiştirin; asal çarpanlardan sayıyı bulup bulamayacağını dene.
Defterine ya da aşağıdaki alana yaz (bu alan kaydedilmez).