dersmatematik.net • 6. Sınıf Matematik • Planlama ve Anket
4. TEMA • İSTATİSTİKSEL ARAŞTIRMA SÜRECİ

Araştırma Planlama ve Anket Sorusu Hazırlama

Araştırma sorumuz hazır: “6. sınıf öğrencileri haftada kaç kitap okuyor?” Peki kime, ne zaman, nasıl soracağız? Araştırma sürecini planlıyor; açık, tarafsız ve seçenekleri doğru hazırlanmış anket soruları yazıyor; sanal bir anketle veri topluyoruz.

Konu AnlatımıMAT.6.5.1Anket tasarlayıcı2 oyunSunum modu
Öğrenme çıktısı (MAT.6.5.1): Kategorik veya nicel (kesikli) veri ile çalışabilme ve veriye dayalı karar verebilme.
Bu derste kategorik veya nicel (kesikli) veriye ulaşmak için plan yapar; veriye ve araştırma sorusuna uygun, açık ve tarafsız anket soruları hazırlar; anketi kullanarak veri toplar ya da hazır veriye ulaşır ve toplanan veriyi çetele ve sıklık tablosuyla düzenler.
Ders haritası

Bu derste neler var?

Nasıl çalışmalıyım? Her bölümde önce tanımı oku, dikkat kutusunu mutlaka incele, sonra etkileşimli araçla dene. Bölüm sonundaki “Sıra Sende” sorularını çöz. Sınıfta öğretmeninle izlerken sağ üstteki Sunum Modu düğmesine bas; ← → tuşlarıyla slayt gibi ilerleyebilirsin.
Anahtar kavramlar
planlama, anket, anket sorusu, yönlendirici soru, tarafsızlık, seçenek, veri toplama, çetele, sıklık tablosu, hazır veri
Semboller
Kim? Ne zaman? Nasıl?
Araçlar
anket formu, çetele tablosu, sıklık tablosu, çevrim içi form
ÖN DEĞERLENDİRME

Hazır mıyız?

Araştırma sorusu ve veri türlerini hatırlayalım.

BAŞLAYALIM

İstatistiksel Araştırma Süreci

Bu derste ikinci adıma odaklanıyoruz: verilerin nasıl toplanacağını planlamak ve anket sorularını hazırlamak.

PLANLAMA

Araştırmayı Planlama

Veri toplamaya başlamadan önce şu sorular cevaplanır:
  • Kimden veri toplanacak? (Bütün okul mu, bir sınıf mı?)
  • Kaç kişiden veri toplanacak?
  • Nasıl toplanacak? (anket, gözlem, deney, hazır veri)
  • Ne zaman ve nerede toplanacak?
  • Veriler nasıl kaydedilecek? (çetele, tablo)
Plan kartı

Araştırma sorusu: “Okulumuzdaki 6. sınıf öğrencileri haftada kaç kitap okuyor?”

Plan maddesiSeçimin
Dikkat! Bütün gruba ulaşılamıyorsa, grubu iyi temsil eden bir kısımdan veri toplanır. Örneğin yalnızca kütüphanedeki öğrencilere sormak sonuçları yanlı yapar; çünkü onlar zaten çok kitap okuyor olabilir!
KAVRAM

Anket Sorusu Hazırlama

Anket soruları araştırma sorusuna doğrudan cevap verecek veriyi toplamalıdır. İyi bir anket sorusu:
  • Kısa, açık ve anlaşılırdır.
  • Tarafsızdır; cevaplayanı bir cevaba yönlendirmez.
  • Tek bir şeyi sorar (iki soruyu birleştirmez).
  • Seçenekleri bütün olasılıkları kapsar ve birbirini kesmez.
  • Kişisel bilgilere saygılıdır.
Araştırma sorusu
“6. sınıf öğrencileri haftada kaç kitap okuyor?”
Anket sorusu
“Geçen hafta kaç kitap okudun?” □ 0 □ 1 □ 2 □ 3 □ 4 ve üzeri
ETKİNLİK

Tarafsız mı, Yönlendirici mi?

Her anket sorusundaki sorunu seç.

Anket sorusuDeğerlendirme
ETKİNLİK

Seçenek Tasarlayıcı

“Günde kaç saat ekran başında kalıyorsun?” sorusu için seçenek setlerinden birini seç. Sorunları gör!

Seçenek setleri
ETKİNLİK

Sanal Anket: Veri Toplama

30 öğrenciye “Geçen hafta kaç kitap okudun?” sorusu soruluyor. Cevaplar geldikçe çetele ve sıklık tablosu dolsun.

Anket kutusu
0 / 30
—
Hazır veri: Bazen veriyi kendimiz toplamayız; TÜİK, okul kayıtları ya da kütüphane istatistikleri gibi güvenilir kaynaklardaki hazır verileri kullanırız. Kaynağın ne zaman ve kimden veri topladığına dikkat ederiz.
OYUN 1

Yanlı Soruyu Yakala

Anket sorusu tarafsız mı?

Oyun 2

Hangi Yöntem?

Veri en uygun hangi yöntemle toplanır?

ALIŞTIRMALAR

Alıştırmalar

A) Doğru mu, yanlış mı?

Alıştırmalar

B) En uygun seçeneği bul

KAVRAM YANILGILARI

Yanılgı Avcısı

Arkadaşlarımızın düşüncelerinde bir hata var. Kartın üstüne tıkla ve doğrusunu gör.

ÖZET

Zihin Haritası

Merak kutusu: “Okulda daha fazla teneffüs olmasını istemez misin?” sorusuna neredeyse herkes “evet” der! Soru, cevabı önceden belirliyor. Araştırmacılar bu yüzden soruları önce küçük bir grupta deneyerek (ön uygulama) yönlendirici ifadeleri ayıklar.
Özet

Kendini Dene

10 soruluk kısa test. Her soruda yalnızca bir doğru cevap var.

Değerlendirme

Etkinlik: Mini Anket

Bir araştırma sorusu seç ve 3 soruluk bir anket hazırla (en az bir kategorik, bir nicel veri). Önce 3 arkadaşına uygulayıp anlaşılmayan yerleri düzelt. Sonra 20 kişiye uygula; verileri çetele ve sıklık tablosuyla düzenle.

Öz Değerlendirme

Her ifade için kendini değerlendir.

Öğrenme Günlüğüm

Defterine ya da aşağıdaki alana yaz (bu alan kaydedilmez).

1 / 1