dersmatematik.net • 6. Sınıf Matematik • Dörtgenler ve Özellikleri
5. TEMA • GEOMETRİK ŞEKİLLER

Dörtgenler ve Özellikleri

Kare bir dikdörtgen midir? Her eşkenar dörtgen bir paralelkenar mıdır? Yamuk, paralelkenar, eşkenar dörtgen, dikdörtgen ve karenin kenar, açı ve köşegen özelliklerini inceliyor; ortak özelliklerinden yola çıkarak dörtgenleri bir aile ağacında sınıflandırıyoruz.

Konu AnlatımıMAT.6.3.2Dörtgen dönüştürücü2 oyunSunum modu
Öğrenme çıktısı (MAT.6.3.2): Matematiksel araç ve teknolojiden yararlanarak iki paralel doğrunun iki kesenle oluşturduğu şekillerin özelliklerine dair çıkarım yapabilme.
Bu derste oluşan şekillerin iç açıları toplamına ve yamuk, paralelkenar, eşkenar dörtgen, dikdörtgen ve karenin ortak özelliklerine dair önermeler sunar; kenar, açı ve köşegen özelliklerini karşılaştırır ve sunduğu önermelerin dörtgenlerin sınıflandırılmasına katkısını değerlendirir.
Ders haritası

Bu derste neler var?

Nasıl çalışmalıyım? Her bölümde önce tanımı oku, dikkat kutusunu mutlaka incele, sonra etkileşimli araçla dene. Bölüm sonundaki “Sıra Sende” sorularını çöz. Sınıfta öğretmeninle izlerken sağ üstteki Sunum Modu düğmesine bas; ← → tuşlarıyla slayt gibi ilerleyebilirsin.
Anahtar kavramlar
dörtgen, yamuk, paralelkenar, eşkenar dörtgen, dikdörtgen, kare, köşegen, karşılıklı kenar, karşılıklı açı, sınıflandırma
Semboller
[AB] // [DC]
Araçlar
geometri tahtası, cetvel, gönye, açıölçer, kareli kâğıt
ÖN DEĞERLENDİRME

Hazır mıyız?

Paralel kenarları ve açı ilişkilerini hatırlayalım.

BAŞLAYALIM

Dörtgenler Dünyası

Bütün şekillerin yalnızca dörtgenlerden oluştuğu bir dünya düşün. Beş dörtgen kendini tanıtıyor:

Soru: Kare “Ben de bir dikdörtgenim!” diyor. Dikdörtgen ise “Ben bir paralelkenarım!” diyor. Haklılar mı? Bu derste ortak özellikleri inceleyerek karar vereceğiz.
ETKİNLİK

Dörtgen Dönüştürücü

Bir dörtgen seç ve kaydırıcılarla değiştir. Hangi değişiklik onu başka bir dörtgene dönüştürüyor?

Dönüştürücü
KAVRAM

Özellik Tablosu

ÖzellikYamukParalelkenarEşkenar dörtgenDikdörtgenKare
En az bir çift paralel kenar✔✔✔✔✔
İki çift paralel kenar✘✔✔✔✔
Karşılıklı kenarlar eş✘✔✔✔✔
Dört kenar eş✘✘✔✘✔
Karşılıklı açılar eş✘✔✔✔✔
Dört açı 90°✘✘✘✔✔
Komşu açılar bütünleryan kenarda✔✔✔✔
İç açılar toplamı 360°✔✔✔✔✔
Okuma ipucu: Tabloda sağa gittikçe ✔ sayısı artıyor. Kare, tablonun bütün özelliklerine sahip; bu yüzden diğer dörtgenlerin hepsinin “özel bir hâli” sayılabilir (yamuk hariç tanımda “yalnızca bir çift” dersek).
KAVRAM

Köşegen Özellikleri

Dörtgenin karşılıklı köşelerini birleştiren doğru parçalarına köşegen denir. Bir dörtgen seç ve köşegenlerini incele.

Köşegen inceleyici
SINIFLANDIRMA

Dörtgenler Aile Ağacı

Okları oku: “Kare → dikdörtgen” oku “Her kare bir dikdörtgendir” demek. Ama “Her dikdörtgen bir karedir” yanlıştır! Ağaçta aşağı inildikçe özellikler artar, şekiller özelleşir.
ÖNERMELER

Doğru mu, Yanlış mı?

Her önermeyi aile ağacı ve özellik tablosuyla değerlendir.

ÖnermeKarar
OYUN 1

Ben Kimim?

İpuçlarından dörtgeni bul.

Oyun 2

Açıyı Bul

ALIŞTIRMALAR

Alıştırmalar

A) Doğru mu, yanlış mı?

Alıştırmalar

B) Seç

KAVRAM YANILGILARI

Yanılgı Avcısı

Arkadaşlarımızın düşüncelerinde bir hata var. Kartın üstüne tıkla ve doğrusunu gör.

ÖZET

Zihin Haritası

Merak kutusu: Arılar peteklerini altıgen yapar ama marangozlar ve mimarlar çoğu zaman dikdörtgen ve kare kullanır; çünkü bunlar yan yana boşluksuz dizilir ve köşeleri 90° olduğundan duvarlara tam oturur. Eşkenar dörtgen ve paralelkenar ise parke ve kilim desenlerinde sık görülür.
Özet

Kendini Dene

10 soruluk kısa test. Her soruda yalnızca bir doğru cevap var.

Değerlendirme

Canlandırma: Dörtgenler Ülkesi

Sınıfta her öğrenci bir dörtgen (yamuk, paralelkenar, eşkenar dörtgen, dikdörtgen, kare) olsun. Kendini kenar, açı ve köşegen özellikleriyle tanıt. Ortak özelliği olanlar bir araya gelsin ve “aile” kursun. Kare hangi ailelere birden katılabilir? Tartışın ve sonucu bir aile ağacı posteriyle gösterin.

Öz Değerlendirme

Her ifade için kendini değerlendir.

Öğrenme Günlüğüm

Defterine ya da aşağıdaki alana yaz (bu alan kaydedilmez).

1 / 1