dersmatematik.net • 7. Sınıf Matematik • Orta Dikme İnşası
4. TEMA • DÖNÜŞÜM

Orta Dikme İnşası

Cetvelle ölçmeden bir doğru parçasının tam ortasını bulabilir miyiz? Yansımadaki simetri doğrusu deneyimimizi kullanarak pergel ve cetvelle bir doğru parçasının orta dikmesini adım adım inşa ediyor ve inşanın neden doğru sonuç verdiğini açıklıyoruz.

Konu AnlatımıMAT.7.3.2Adım adım inşa2 oyunSunum modu
Öğrenme çıktısı (MAT.7.3.2): Yansıma dönüşümündeki deneyimlerini orta dikme ve açıortay inşasına yansıtabilme.
Simetri doğrusunun özelliklerinden hareketle bir doğru parçasına ait orta dikmenin inşasına dair çıkarım yapar; pergel ve cetvel kullanarak orta dikmeyi inşa eder ve inşanın doğruluğunu eşit uzaklık özelliğiyle gerekçelendirir.
Ders haritası

Bu derste neler var?

Nasıl çalışmalıyım? Her bölümde önce tanımı oku, dikkat kutusunu mutlaka incele, sonra etkileşimli araçla dene. Bölüm sonundaki “Sıra Sende” sorularını çöz. Sınıfta öğretmeninle izlerken sağ üstteki Sunum Modu düğmesine bas; ← → tuşlarıyla slayt gibi ilerleyebilirsin.
Anahtar kavramlar
orta dikme inşası, pergel ve cetvel ile orta dikme, orta dikme çizimi, doğru parçasının orta noktası, geometrik inşa, simetri doğrusu
Semboller
|CA| = |CB|
Araçlar
pergel, cetvel, kurşun kalem, aydinger kâğıdı
ÖN DEĞERLENDİRME

Hazır mıyız?

Simetri doğrusunun özelliklerini hatırlayalım.

KAVRAM

Cetvelsiz Ölçüm: Pergelle Orta Dikme

Bir doğru parçasının orta dikmesi, doğru parçasına dik olan ve orta noktasından geçen doğrudur. Yansımada öğrendik: orta dikme üzerindeki her nokta A ve B uçlarına eşit uzaklıktadır. Pergel tam da eşit uzaklıktaki noktaları bulmaya yarar!

İnşa adımları
Dikkat! Pergelin açıklığı |AB|’nin yarısından büyük olmalı ve iki yay aynı açıklıkla çizilmeli. Açıklık yarıdan küçükse yaylar kesişmez!
NEDEN ÇALIŞIR?

Yayların Kesişimi Neden Orta Dikme Üzerinde?

C noktası A merkezli yayın üzerinde olduğu için |CA| = r, B merkezli yayın üzerinde olduğu için |CB| = r. Yani C, A ve B’ye eşit uzaklıkta. Aynı şey D için de geçerli. A ve B’ye eşit uzaklıktaki bütün noktalar orta dikme üzerinde olduğundan CD doğrusu orta dikmedir.

Gerçek yaşam

İki köy arasına, iki köye de eşit uzaklıkta olacak bir yol yapılacak. Yol nereden geçmelidir?

İki köyü birleştiren doğru parçasının orta dikmesi boyunca. Bu doğru üzerindeki her nokta iki köye eşit uzaklıktadır.
Bonus: Orta dikmenin AB’yi kestiği nokta, AB’nin orta noktasıdır. Böylece cetvelle ölçmeden bir doğru parçasını iki eş parçaya ayırmış oluruz!
OYUN 1

Adımları Sırala

İnşanın istenen adımını seç.

Oyun 2

Yaylar Kesişir mi?

|AB| ve pergel açıklığı verildi. Yaylar kesişir mi?

ALIŞTIRMALAR

Alıştırmalar

A) Doğru mu, yanlış mı?

Alıştırmalar

B) Çoktan seçmeli

KAVRAM YANILGILARI

Yanılgı Avcısı

Arkadaşlarımızın düşüncelerinde bir hata var. Kartın üstüne tıkla ve doğrusunu gör.

ÖZET

Zihin Haritası

Merak kutusu: Antik Yunan matematikçileri geometrik çizimleri yalnızca işaretsiz bir cetvel ve pergelle yapmayı bir oyun gibi görürdü. Öklid’in 2300 yıl önce yazdığı “Elemanlar” kitabında orta dikme inşası, bugün senin uyguladığın adımlarla neredeyse aynıdır!
Özet

Kendini Dene

10 soruluk kısa test. Her soruda yalnızca bir doğru cevap var.

Değerlendirme

Etkinlik: Kuyu Nereye Kazılmalı?

Defterine iki köy (A ve B) işaretle. Pergel ve cetvelle AB’nin orta dikmesini inşa et. Orta dikme üzerinde üç nokta seç ve her birinin A ve B’ye uzaklığını cetvelle ölç. Sonuçlarını bir tabloda göster ve iki köye eşit uzaklıkta kuyu açılabilecek yerleri açıkla.

Öz Değerlendirme

Her ifade için kendini değerlendir.

Öğrenme Günlüğüm

Defterine ya da aşağıdaki alana yaz (bu alan kaydedilmez).

1 / 1