dersmatematik.net • 7. Sınıf Matematik • Toplama-Çıkarma
8. TEMA • İŞLEMLERLE CEBİRSEL DÜŞÜNME

Cebirsel İfadelerle Toplama ve Çıkarma

3x + 2 − x − 5 ifadesini cebir karolarıyla modelliyor, benzer terimleri bir araya getirip sıfır çiftlerini atarak en sade hâle ulaşıyoruz. Parantez önündeki eksi işaretini, robotun yolculuğunu ve sade ifadenin ilk ifadeye denk olduğunu keşfediyoruz.

Konu AnlatımıMAT.7.2.1Cebir karolarıDenklik kontrolüSunum modu
Öğrenme çıktısı (MAT.7.2.1): Gerçek yaşam durumları ya da matematiksel durumlar üzerinden cebirsel ifadelerle toplama, çıkarma ve bir rasyonel sayıyla çarpma işlemlerini yorumlayabilme.
Cebirsel ifadelerle toplama ve çıkarma işlemlerini inceler; toplama işleminin özelliklerini işlem yaparken kullanır; işlemler ve sonuçları arasındaki denkliği açıklar.
Ders haritası

Bu derste neler var?

Nasıl çalışmalıyım? Her bölümde önce tanımı oku, dikkat kutusunu mutlaka incele, sonra etkileşimli araçla dene. Bölüm sonundaki “Sıra Sende” sorularını çöz. Sınıfta öğretmeninle izlerken sağ üstteki Sunum Modu düğmesine bas; ← → tuşlarıyla slayt gibi ilerleyebilirsin.
Anahtar kavramlar
cebirsel ifadelerle toplama, cebirsel ifadelerle çıkarma, benzer terimler, cebir karoları, sıfır çifti, denk ifadeler, sadeleştirme
Semboller
3a + a = (3 + 1)a
Araçlar
cebir karoları, sayı doğrusu
ÖN DEĞERLENDİRME

Hazır mıyız?

Benzer terimleri ve tam sayılarla toplamayı hatırlayalım.

KAVRAM

Benzer Terimleri Birleştirme

Cebirsel ifadelerde toplama ve çıkarma yapılırken benzer terimlerin katsayıları toplanır veya çıkarılır, değişken aynen yazılır. Benzer olmayan terimler aynen yazılır.
Cebir karoları
Karo anahtarı: yeşil uzun karo = x, kırmızı uzun karo = −x, sarı kare = +1, kırmızı kare = −1. Bir x ile bir −x ya da +1 ile −1 bir sıfır çifti oluşturur.
Kavram

İşlem Adımları

AdımToplamaÇıkarma
1. Benzer terimleri belirle3a + 5b + a7m − 2n − m
2. Benzerleri bir araya getir3a + a + 5b7m − m − 2n
3. Katsayılarla işlem yap(3 + 1)a + 5b(7 − 1)m − 2n
4. En sade hâl4a + 5b6m − 2n
Dikkat! 2. adımda değişme ve birleşme özelliklerini, 3. adımda dağılma özelliğini kullanırız: 3a + a = (3 + 1)a.
ÇIKARMA

Bir İfadeyi Çıkarmak

Parantezin önünde − varsa parantez kaldırılırken içerideki her terimin işareti değişir.

(5x + 3) − (2x − 4)
= 5x + 3 − 2x + 4
= (5 − 2)x + (3 + 4) = 3x + 7
Denklik kontrolü

İşlem yapınca ifadenin görünüşü değişir ama değeri değişmez. x’e değer ver ve kontrol et.

x =
Gerçek yaşam

Robotun Yolculuğu

Bir robot düz bir çizgide önce a birim ileri, sonra b birim geri gidiyor.

a =b =
OYUN

Sadeleştirme Yarışı

İfadenin en sade hâlini bul. Hızlı cevaplar ekstra puan!

ALIŞTIRMALAR

Alıştırmalar

A) Doğru mu, yanlış mı?

Alıştırmalar

B) Çoktan seçmeli

KAVRAM YANILGILARI

Yanılgı Avcısı

Arkadaşlarımızın düşüncelerinde bir hata var. Kartın üstüne tıkla ve doğrusunu gör.

ÖZET

Zihin Haritası

Merak kutusu: Bilgisayarlardaki hesap tabloları ve oyun motorları, formülleri hesaplamadan önce çoğu zaman sadeleştirir. 3x + 2x yerine 5x hesaplamak bir işlem tasarrufu sağlar; milyonlarca hesapta bu, büyük hız farkı demektir.
Özet

Kendini Dene

10 soruluk kısa test. Her soruda yalnızca bir doğru cevap var.

Değerlendirme

Etkinlik: Karo Ustası

Kartondan yeşil (x), kırmızı (−x), sarı (+1) ve kırmızı (−1) karolar kes. Arkadaşına bir ifade yaz, o da karolarla modelleyip sıfır çiftlerini atarak sadeleştirsin. Sonucun doğruluğunu x’e iki farklı değer vererek kontrol edin.

Öz Değerlendirme

Her ifade için kendini değerlendir.

Öğrenme Günlüğüm

Defterine ya da aşağıdaki alana yaz (bu alan kaydedilmez).

1 / 1