dersmatematik.net • 8. Sınıf Matematik • Asal Çarpanlar
1. ÜNİTE • ÇARPANLAR VE KATLAR • ÜSLÜ İFADELER

Asal Çarpanlara Ayırma ve Üslü Gösterim

Her pozitif tam sayı, asal sayıların çarpımı olarak tek bir şekilde yazılabilir. Çarpan ağacı ve bölme merdiveniyle sayıları asal çarpanlarına ayırıyor, sonucu üslü ifadelerin çarpımı olarak yazıyor ve bu yazılıştan sayının çarpanlarını okumayı öğreniyoruz.

Konu AnlatımıM.8.1.1.1Çarpan ağacıBölme merdiveniLGS tarzı sorularSunum modu
Kazanım (M.8.1.1.1): Verilen pozitif tam sayıların pozitif tam sayı çarpanlarını bulur, pozitif tam sayıların pozitif tam sayı çarpanlarını üslü ifadelerin çarpımı şeklinde yazar.
Bir pozitif tam sayının asal çarpanlarını bulmaya yönelik çalışmalara da yer verilir.
Ders haritası

Bu derste neler var?

Nasıl çalışmalıyım? Her bölümde önce tanımı oku, dikkat kutusunu mutlaka incele, sonra etkileşimli araçla dene. Bölüm sonundaki “Sıra Sende” sorularını çöz. Sınıfta öğretmeninle izlerken sağ üstteki Sunum Modu düğmesine bas; ← → tuşlarıyla slayt gibi ilerleyebilirsin.
Anahtar kavramlar
asal sayı, asal çarpan, asal çarpanlarına ayırma, çarpan ağacı, bölme yöntemi, üslü gösterim
Semboller
360 = 2³ · 3² · 5
Araçlar
çarpan ağacı, bölme merdiveni
ÖN DEĞERLENDİRME

Hazır mıyız?

Asal sayıları ve üslü ifadeleri hatırlayalım.

KAVRAM

Asal Çarpanlara Ayırma

Bir pozitif tam sayıyı yalnızca asal sayıların çarpımı olarak yazmaya asal çarpanlarına ayırma denir. Tekrar eden asal çarpanlar üslü ifade olarak yazılır: 360 = 2 · 2 · 2 · 3 · 3 · 5 = 2³ · 3² · 5.
Çarpan ağacı
Sayı:
YÖNTEM

Bölme Merdiveni

Aynı sonuca bölme yöntemiyle de ulaşırız: sayıyı en küçük asal sayıdan başlayarak bölmeye devam et, bölüm 1 olunca dur.

Bölme merdiveni
Sayı:
Dikkat! Ağaç hangi çarpanlarla başlarsa başlasın (360 = 10 · 36 ya da 360 = 2 · 180) sonuçta aynı asal çarpanlar çıkar. Asal çarpanlara ayırma tektir.
OYUN

Üslü Yaz

Sayının asal çarpanlarının üslü yazılışını bul.

Oyun

Asal Çarpan Kim?

Sayının asal çarpanlarından biri hangisi?

ALIŞTIRMALAR

Alıştırmalar

A) Doğru mu, yanlış mı?

Alıştırmalar

B) Çoktan seçmeli

LGS TARZI

Yeni Nesil Sorular

Okuma, yorumlama ve akıl yürütme gerektiren LGS tarzı sorular. Önce kendin çöz, sonra seçeneği işaretle.

KAVRAM YANILGILARI

Yanılgı Avcısı

Arkadaşlarımızın düşüncelerinde bir hata var. Kartın üstüne tıkla ve doğrusunu gör.

ÖZET

Zihin Haritası

Merak kutusu: İnternette kullandığımız şifreleme sistemlerinin (RSA) güvenliği, çok büyük sayıları asal çarpanlarına ayırmanın bilgisayarlar için bile çok zor olmasına dayanır. Yüzlerce basamaklı bir sayıyı ayırmak yıllar sürebilir!
Özet

Kendini Dene

10 soruluk kısa test. Her soruda yalnızca bir doğru cevap var.

Değerlendirme

Etkinlik: Doğum Tarihi Ağacı

Doğum tarihini gün ve ay bitişik dört basamaklı bir sayı yap (ör. 12 Mart → 1203). Bu sayıyı iki farklı çarpan ağacıyla asal çarpanlarına ayır ve iki ağacın aynı sonucu verdiğini göster. Sonucu üslü ifadelerin çarpımı olarak yaz.

Öz Değerlendirme

Her ifade için kendini değerlendir.

Öğrenme Günlüğüm

Defterine ya da aşağıdaki alana yaz (bu alan kaydedilmez).

1 / 1