Yazılıya Hazırlanıyorum

5. Sınıf Matematik 1. Dönem 1. Yazılı - Senaryo 4

Senaryo 4'te toplam 6 açık uçlu soru vardır. MAT.5.3.3 öğrenme çıktısından iki, diğer öğrenme çıktılarından birer soru yer alır. Çizimler ve örnekler önceki senaryolardan farklı hazırlanmıştır.

Çalışma önerisi: Konu hatırlatmasını incele, çizimi yorumla, etkileşimli aracı kullan ve ardından açık uçlu soruyu kendi başına çöz.
MAT.5.3.1.Temel geometrik çizimler için matematiksel araç ve teknolojiden yararlanabilme1 Soru
MAT.5.3.2.Temel geometrik çizimlere dayalı deneyimlerini yansıtabilme1 Soru
MAT.5.3.3.Açıları ölçmek için matematiksel araç ve teknolojiden yararlanabilme2 Soru
MAT.5.3.4.Düzlemde iki veya üç doğrunun birbirine göre durumuna bağlı olarak oluşabilecek açılara dair çıkarım yapabilme1 Soru
MAT.5.3.5.Çokgenleri düzlemde ardışık olarak kesişen doğruların oluşturduğu kapalı şekiller olarak yorumlayabilme1 Soru

1. Gönye ile Dik Doğru Çizme

MAT.5.3.1.Temel geometrik çizimler için matematiksel araç ve teknolojiden yararlanabilme
Gönye ile dik doğru çizme
Gönye
Bir doğruya dik doğru çizmek ve 90°'yi kontrol etmek için kullanılır.
Sembol
k doğrusu d doğrusuna dik ise k ⟂ d yazılır.

Hangi araç?

A noktasından d doğrusuna dik doğru çizmek için aracı seç.

Kazanım Sorusu - Açık Uçlu

Senaryo 4 • Soru 1 Orta - MAT.5.3.1

A noktası d doğrusu üzerindedir. A noktasından geçen ve d doğrusuna dik olan k doğrusunu çizmek isteyen öğrenci hangi matematiksel aracı kullanmalıdır? Çizim sonunda d ve k doğrularının ilişkisini sembolle gösteriniz.


Öğrenci gönye kullanmalıdır. Gönye ile A noktasından geçen 90°'lik doğru çizilir. Sonuçta k ⟂ d olur.

2. Dışındaki Bir Noktadan Paralel Doğru

MAT.5.3.2.Temel geometrik çizimlere dayalı deneyimlerini yansıtabilme
P noktasından d doğrusuna paralel doğru
Hatırla: Paralel doğruların ortak noktası yoktur ve aralarındaki dik uzaklık her yerde aynıdır.

Doğruların ilişkisi

k ve d doğrularının ilişkisini düşün.

Kazanım Sorusu - Açık Uçlu

Senaryo 4 • Soru 2 Orta - MAT.5.3.2

d doğrusunun dışında P noktası verilmiştir. P'den geçen k doğrusu d doğrusuna her yerde eşit uzaklıkta olacak şekilde çiziliyor. Buna göre k ile d doğrularının birbirine göre durumunu yazınız ve sembolle gösteriniz.


k ve d doğruları paraleldir. Sembolle k // d yazılır. Çünkü doğrular arasındaki dik uzaklık sabittir ve doğrular kesişmez.

3. Açıölçer ile 105° Ölçme

MAT.5.3.3.Açıları ölçmek için matematiksel araç ve teknolojiden yararlanabilme
105 derece açı
İpucu: 90° ile 180° arasındaki açılar geniş açıdır.

105° hangi açı?

Önce kendin düşün.

Kazanım Sorusu - Açık Uçlu

Senaryo 4 • Soru 3 Orta - MAT.5.3.3

Bir öğrenci açıölçerle yaptığı ölçümde bir açının ölçüsünü 105° bulmuştur. Bu açının çeşidini yazınız. Açıölçerin doğru yerleştirilmesi için iki temel koşulu da belirtiniz.


105°; 90° ile 180° arasında olduğu için geniş açıdır. Açıölçerin merkezi açının köşesine getirilir ve açının bir kolu 0° çizgisi ile çakıştırılır.

4. Ölçüsü Verilen Açıyı Çizme

60 derece açı çizimi
Hatırla: 60° ölçülü açı dar açıdır. Açı çiziminde köşe noktası ve iki ışın açıkça belirlenmelidir.

Kazanım Sorusu - Açık Uçlu

Senaryo 4 • Soru 4 Üst Düzey - MAT.5.3.3

Ölçüsü 60° olan bir açı çizmek için açıölçerin nasıl kullanılacağını adım adım açıklayınız. Oluşan açının çeşidini de yazınız.


Önce bir ışın çizilir. Açıölçerin merkezi ışının başlangıç noktasına yerleştirilir ve ışın 0° çizgisiyle çakıştırılır. 60° noktası işaretlenir ve köşeden bu noktaya ikinci ışın çizilir. 60° bir dar açıdır.

5. Paralel Doğruları Dik Kesen Doğru

MAT.5.3.4.Düzlemde iki veya üç doğrunun birbirine göre durumuna bağlı olarak oluşabilecek açılara dair çıkarım yapabilme
Paralel doğruları dik kesen doğru
Bir kesişim noktası
Dik iki doğru 4 tane dik açı oluşturur.
İki kesişim noktası
Toplam 8 tane dik açı oluşur.

Kaç dik açı?

İki kesişim noktası olduğunu unutma.

Kazanım Sorusu - Açık Uçlu

Senaryo 4 • Soru 5 Üst Düzey - MAT.5.3.4

Birbirine paralel d ve e doğruları, k doğrusu tarafından dik olarak kesiliyor. Bu üç doğrunun oluşturduğu dik açıların toplam sayısını bulunuz ve nedenini açıklayınız.


k doğrusu d ve e doğrularına dik olduğundan her kesişim noktasında 4 dik açı oluşur. İki kesişim noktası bulunduğu için toplam 8 dik açı vardır.

6. Çokgeni Tanıma

MAT.5.3.5.Çokgenleri düzlemde ardışık olarak kesişen doğruların oluşturduğu kapalı şekiller olarak yorumlayabilme
Çokgen olan ve olmayan şekiller
I
Kapalı ve kenarları doğru parçalarından oluştuğu için çokgen.
II
Açık olduğu için çokgen değil.
III
Eğri kenar içerdiği için çokgen değil.

Kazanım Sorusu - Açık Uçlu

Senaryo 4 • Soru 6 Orta - MAT.5.3.5

Şekildeki I, II ve III numaralı şekillerden hangisi çokgendir? Diğer iki şeklin neden çokgen olmadığını açıklayınız.


I numaralı şekil çokgendir. Çünkü kapalıdır ve kenarları doğru parçalarından oluşur. II numaralı şekil açık olduğu için, III numaralı şekil ise eğri kenar içerdiği için çokgen değildir.

Yazılı Öncesi Kritik Noktalar

✓ Gönye, dik doğru çizmek ve 90°'yi kontrol etmek için kullanılır.
✓ Paralel doğrular kesişmez ve aralarındaki dik uzaklık sabittir.
✓ Açıölçerin merkezi açının köşesine yerleştirilir.
✓ 60° dar, 105° geniş açıdır.
✓ Bir doğru iki paralel doğruyu dik keserse toplam 8 dik açı oluşur.
✓ Çokgen kapalıdır ve kenarları doğru parçalarından oluşur.